ಸೋಮವಾರ, ಜೂನ್ 5, 2017

ವಿಪರೀತ ದೇಶಭಕ್ತಿ, ಧರ್ಮಮೋಹ ಅಟ್ಟಹಾಸದ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸಿಜಿಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಂಗೋತ್ಸವ 2017

ಇಂಡಿಯನ್‌ ಥಿಯೇಟರ್‌ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಿಜಿಕೆ (ಸಿ.ಜಿ. ಕೃಷ್ಣಸ್ವಾಮಿ) ಅವರದು ದೊಡ್ಡ ಹೆಸರು. ರಂಗ ಕಾಣ್ಕೆಯೂ ಮಹತ್ವದ್ದು. ತಮ್ಮ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಬದ್ಧತೆಗಳಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ ವೈಚಾರಿಕತೆಯನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಕ್ಕೊಳಪಡಿಸಿ ಆಮೂಲಕ ರಂಗಕ್ಕೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ನೆಲೆಗಟ್ಟನ್ನು ರೂಪಿಸುವಲ್ಲಿನ ಅವರ ಪಾತ್ರ ಹಿರಿದು. ಬರಿಯ ಮನರಂಜನಾ ಮಾಧ್ಯವನ್ನಾಗಿ ರಂಗವನ್ನು ದುಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರ ಮಧ್ಯೆ ಸಿಜಿಕೆ ಹೊಸ ಆಶಯಗಳು ಮತ್ತು ವೈಚಾರಿಕ ಹರಿತವನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟವರು. ಬಹು ಹಿಂದೆಯೇ ‘ಇಪ್ಟಾ’ದಂಥ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೇದಿಕೆ ಕೇವಲ ನೌಟಂಕಿಯಲ್ಲೇ ಉಳಿದುಬಿಡಬಹುದಾಗಿದ್ದ ರಂಗಭೂಮಿಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಮೌಲಿಕತೆಯನ್ನು ಎಡಪಂಥೀಯ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತುಂಬಿತ್ತು. ಆ ದಾರಿಯಲ್ಲೇ ಸಿಜಿಕೆ ರಂಗ ಬದುಕನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡವರು. ಬಲಪಂಥೀಯ ನಡೆಯತ್ತ ವಾಲಿದ್ದೂ ಇದೆ. ಸರಿಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ಜೀವಪರ ನಿಲುವಿಗೆ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ನಿಂತು ಗಾಂಧಿ ವಿಚಾರಧಾರೆಯನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುವ ‘ದಂಡೆ’ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಡುವ ‘ಅಂಬೇಡ್ಕರ್‌’ ಮತ್ತಿತರ ಮಹತ್ವದ ನಾಟಕಗಳನ್ನು ರಂಗಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ್ದಿದೆ.

















 ಬಹುವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ‘ಬೆಲ್ಚಿ’,‘ಒಡಲಾಳ’ದಂಥ ಸಾಮಾಜಿಕ ತಲ್ಲಣಗಳನ್ನು ರಂಗದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಇಟ್ಟಿದ್ದು ಸಿಜಿಕೆ. ಅವರ ಗರಡಿಯಲ್ಲಿ ಪಳಗಿದವರಲ್ಲಿ ಸಂವೇದನೆಯ ಹಾದಿ ತುಳಿದವರೆಷ್ಟೋ, ವಿಮುಖರಾಗಿ ಜನಪ್ರಿಯ ಧಾಟಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಪರ ಸೋಗುಡುತ್ತಿರುವವರೆಷ್ಟೊ.. ಆದರೆ ಪ್ರತಿಭೆಗಳನ್ನು ರಂಗದತ್ತ ಸೆಳೆದ ಅವರ ಪರಿಯೇ ಅನನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಅಂಥ ಮಹಾ ರಂಗಚೇತನದ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಅವರದೇ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಂಗೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿರುವುದು ಅವರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದಾದ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿ. ಅವರ ‘ರಂಗನಿರಂತರ’ ಸಂಸ್ಥೆಯಡಿ ಶಶಿಧರ ಅಡಪ, ಅಪ್ಪಯ್ಯ, ಸರ್ವೇಶ, ಗೋವಿಂದ ಸ್ವಾಮಿ, ರಷ್ಮಿ, ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಬೆಳ್ತೂರ್‌, ಜಿಪಿಒ ಚಂದ್ರು, ಎಂ. ರವಿ, ಶಶಿಕಾಂತ ಯಡಹಳ್ಳಿ ಮತ್ತಿತರರು ಸೇರಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಸಿಜಿಕೆ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಂಗೋತ್ಸವ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪರ, ವಿರೋಧದ ಟೀಕೆಗಳ ನಡುವೆ ಸೃಜನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಆಯೋಜಿಸಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿರುವುದು ಒಳ್ಳೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ.
 ಈ ಸಲದ ರಂಗೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ (ಡಾ. ವಿಜಯಾ ನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿ) ಪ್ರಯೋಗಗೊಂಡ ನಾಟಕಗಳು ಭಿನ್ನ ಎನಿಸಿದರೂ ಕೆಲವು ಮತ್ತದೇ ರಾಮಾಯಣ, ಮಹಾಭಾರತದ ಗುಂಗಿನಿಂದ ಹೊರಬಂದಂತೆನಿಸಲಿಲ್ಲ. ಏಕದಶಾನನ, ವಾಲಿವಧೆ, ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ ವಾರ್‌ ಮಷೀನ್‌ ನಾಟಕಗಳ ವಸ್ತು ಹೆಚ್ಚೂ ಕಮ್ಮಿ ಎರಡು ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ್ದವು. ಭಾಷಾ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಲೆಯಾಳಿಯ ‘ಚಿಲ್ಲರೆ ಸಮರಂ’ ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಯ ‘ವೆಲ್‌ಕಂ ಜಿಂದಗೀ’ ಮತ್ತು ‘ದೋಹರಿ ಜಿಂದಗೀ’ ನಾಟಕಗಳು ಮಧ್ಯಮವರ್ಗವನ್ನು ಆವರಿಸಿರುವ ತಲ್ಲಣಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಿ ಗಮನ ಸೆಳೆದವು.
 ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ–ವಾರ್‌ ಮಶೀನ್‌ ಹೊಸ ಬಗೆಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯಿಂದ ಮಹಾಭಾರತ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿನ ಪಾತ್ರಗಳ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ಸಮಕಾಲೀನ ಸಂದರ್ಭಕ್ಕೆ ಸಂವಾದಿಯಾಗಿಸಲು ಯತ್ನಿಸಿತು. ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಹಿಂಸೆ, ಅದು ಇಂಡಿಯಾಕ್ಕೂ ತಳಕು ಹಾಕಿಕೊಂಡ ಪರಿ, ತಮ್ಮದೇ ಕುಡಿಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ ಹಾಕುವ ಭಯೋತ್ಪಾದನಾ ಕೃತ್ಯದ ರಕ್ಕಸೀ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುತ್ತ ಹಿಂಸೆ ಎನ್ನುವುದು ಯಾವುದೇ ಧರ್ಮ, ಕಾಲ, ದೇಶ ಮತ್ತು ಗಡಿಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿತು. ದೃಶ್ಯಸಂಯೋಜನಾ ಕೌಶಲ, ಇಂಟರ್‌ಪ್ರಿಟೇಷನ್‌ನಿಂದ ಬಹುಕಾಲ ನೆನಪಲ್ಲುಳಿಯುವಂತೆ ಪ್ರಯೋಗ ಮೂಡಿಬಂದಿತು.
 ಕುವೆಂಪು ಅವರ ‘ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ’ ಮಹಾಕಾವ್ಯವನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ‘ವಾಲಿವಧೆ’ ಪ್ರಯೋಗ ಕೃತಿಯ ಆಶಯದಿಂದ ಹೊರಕ್ಕೇ ನಿಂತಂತೆನಿಸಿತು. ಪಾಪ್ಯುಲಿಸ್ಟಿಕ್‌ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ಎರಡು ವಾನರ ಪಾತ್ರಗಳಾದ ವಾಲಿ ಮತ್ತು ಸುಗ್ರೀವ ಎನ್ನುವ ಅಣ್ಣ–ತಮ್ಮರ ಕಲಹವನ್ನು ಮ್ಯಾಜಿಕಲ್‌ ರಿಯಲಿಸಂ ತಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ವೈಭವೀಕರಿಸಿ ಕರುಣಾ ರಸ ಉಕ್ಕಿಸುವ ಏಕಮಾತ್ರ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿದಂತಿತ್ತು. ಪರಿಣಾಮದಲ್ಲಿ ರಾಮನ ನ್ಯಾಯದ ಬಾಣ ಅನ್ಯಾಯವಾಗಿ ವಾಲಿಯನ್ನು ಹೆಣವಾಗಿಸಿದ್ದರ ನ್ಯಾಯಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನೇ ನುಂಗಿ ಹಾಕಿತು. ದೃಶ್ಯ ಸಂಯೋಜನೆ, ಬೆಳಕಿನ ಮಾಯಾಲೋಕದಲ್ಲಿ ವಸ್ತುವಿನ ಅಸಲಿ ಬೆಳಕು ಮಾಯವಾಗಿ ಹಿಂಸೆಯೇ ವಿಜೃಂಭಿಸಿ ಬರಿಯ ಆತ್ಮಮರುಕ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಷ್ಟೇ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.
 ಸಮಕಾಲೀನ ಸಂದರ್ಭದ ತಳಮಳ, ತಲ್ಲಣಗಳ ಮೇಲೆ ಗಮನ ಹರಿಸದ ಇಂಥ ಎರಡು ಮೂರು ನಾಟಕಗಳು ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳ ಆಶ್ರಯ ಹೋಗಿ ಅಭಿಜಾತ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನಷ್ಟೇ ಸೂಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಸಿಜಿಕೆ ಸಮಕಾಲೀನ ತವಕ, ತಲ್ಲಣಗಳನ್ನು ರಂಗದ ಮೇಲೆ ತರುವುದನ್ನೇ ತಮ್ಮ ರಂಗಪ್ರಜ್ಞೆಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು ನೆನಪಾಗಿ ಕಾಡಿತು.
 ‘ಚಿಲ್ಲರೆ ಸಮರಂ’ ಮಲೆಯಾಳಿ ನಾಟಕ ವರ್ತಮಾನದ ಆರ್ಥಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಮಾನವೀಯ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತ ಬಂಡವಾಳಷಾಹಿಗಳ ತರಾಟೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಚಕಿತಗೊಳಿಸಿತು. ಸರಳ ದೃಶ್ಯ ಸಂಯೋಜನೆಗಳು, ನಟರ ಸಮಯಪ್ರಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಂವೇದನೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ವಸ್ತುವನ್ನು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಿತು.
 ತಂದೆ–ಮಗನ ಅಂತಃಸಂಬಂಧ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಕೌಟುಂಬಿಕ ನಾಜೂಕು ನಡೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡ ‘ವೆಲ್‌ಕಂ ಜಿಂದಗೀ’ ಹಿಂದೀ ನಾಟಕ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಕಣ್ಣಾಲಿಗಳ ಹಸಿಗೊಳಿಸಿತು. ತನ್ನದೇ ಕನಸಿನ ಹಿಂದೆ ಎಡತಾಕುವ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ಬಂದ ಮಗ, ಆತನೊಳಿತಿಗೆ ಒಳಗೇ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ತಳಮಳಿಸುವ ತಂದೆ, ಇಬ್ಬರ ನಡುವೆ ಜೀವ ಸೇತುವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಹೆಂಡತಿ ಭೂಮಿಕೆ ನಿಭಾಯಿಸುವ ಹೆಣ್ಣು ಈ ಮೂರೂ ಪಾತ್ರಗಳ ನಡುವಿನ ಅಂತಃಸಂಬಂಧವನ್ನು ನವಿರಾಗಿ ಬಿಚ್ಚಿಟ್ಟ ನಾಟಕ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಬೋರು ಹೊಡೆಸಿದರೂ ಕೊನೆಯ ದೃಶ್ಯದ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಮನ ಕಲಕಿತು. ಸಂಭಾಷಣೆ ಮತ್ತು ನಟನೆಯ ಕೆಲ ಸೂಕ್ಷ್ಮಗಳನ್ನಷ್ಟೇ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಇಂಥ ರಿಯಲಿಸ್ಟಿಕ್‌ ನಾಟಕ ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟ ನಿರ್ದೇಶಕನಿಗೊಂದು ಸಲಾಂ.
ಜೊತೆಗೆ ಏಕವ್ಯಕ್ತಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು, ಬೀದಿ ನಾಟಕಗಳು, ರಂಗಗೌರವ ಮತ್ತು ಸಂವಾದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ವಿಶೇಷ ರಂಗಾನುಭವ ನೀಡಿದವು.ವಾತಾವರಣ ನಿರ್ಮಾಣದ ಭಾಗವಾಗಿ ರವೀಂದ್ರ ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಅಗಲಿದ ರಂಗಕರ್ಮಿಗಳ ಭಾವಚಿತ್ರಗಳ ಮುಂದೆ ದೀಪ ಹಚ್ಚಿ ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಿಗಳ ಅಲಂಕಾರ ಮಾಡುವ ಪದ್ಧತಿ ನೆನಪಿಸುವಂಥ ವಿನ್ಯಾಸ ರೂಪಿಸಿದ್ದು ಅಲ್ಲಿ ಸಿಜಿಕೆ ಮತ್ತಿತರರ ಅಣಕದಂಥ ಪ್ರಯೋಗ ನೀಡಿದ್ದು ಕೊಂಚ ಅತಿ ಎನಿಸಿತು.
 ಸಂಸ ಬಯಲು ರಂಗದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಉತ್ಸವದ ಕೊನೆಯ ಪ್ರಯೋಗ ‘ದೋಹರಿ ಜಿಂದಗೀ’ ಹೊಸ ಮತ್ತು ದಿಟ್ಟ ಪ್ರಯತ್ನ. ಇಬ್ಬರು ಹೆಣ್ಣುಗಳ ಸಲಿಂಗ ಸಂಬಂಧದ ವಸ್ತುವನ್ನು ರಾಜಸ್ಥಾನೀ ಜನಪದ ಕಥೆಯನ್ನಾಧರಿಸಿ ನಿರೂಪಿಸಿದ್ದು ಬೋಲ್ಡ್‌ ಎನ್ನಬಹುದಾದ ಪ್ರಯೋಗ. ಅರೆನಗ್ನವಾಗಿ  ಬೆನ್ನು ಮತ್ತು ಮೊಲೆತೊಟ್ಟುಗಳು ಕಾಣುವ ಹಾಗೆ ಬಟ್ಟೆ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಮತ್ತು ಗಂಡು–ಹೆಣ್ಣು ಸಂಭೋಗ, ಹಸ್ತಮೈಥುನ ನಡೆಸುವಂಥ ಭ್ರಮೆ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ದೃಶ್ಯ ಸಂಯೋಜನೆಗಳು ವಿಕೃತಿ ಎನಿಸದಂತೆ ಕಲಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಮೂಡಿಬಂದವು. ನಾಟಕದ ವಸ್ತು ಬಯಸುವ ಈ ದೃಶ್ಯಗಳು ಒಟ್ಟು ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಶ್ಲೀಲದಂತೇನಿಸದೇ ವಸ್ತುವಿಗೆ ಪೂರಕ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯದಂತೆ ಧ್ವನಿಸಿದವು. ಬೋಲ್ಡ್‌ ವಸ್ತುವನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಿದ ಎರಡು ಹೆಣ್ಣು ಪಾತ್ರಗಳ ಕಲಾವಿದರ ದಿಟ್ಟತನಕ್ಕೆ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಮೂಕವಿಸ್ಮಿತ. ಪ್ರಯೋಗ ತಾರಕಕ್ಕೇರುವ ಹೊತ್ತಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಸುರಿದು ಕಡೆಯ ಕೆಲವು ನಿಮಿಷಗಳ ಮುಂಚೆಯೇ ನಾಟಕ  ಮೊಟಕುಗೊಂಡಿದ್ದು ನಿರಾಶೆ ಮೂಡಿಸಿತು. ರಂಗಭೂಮಿಗೆ ಹೊಸದೇ ಎನ್ನಿಸುವ ಲೆಸ್ಬಿಯನಿಸಂ ವಸ್ತು ಮತ್ತು ಅಭಿನೇತ್ರಿಯರ ಬೋಲ್ಡ್‌ ಅಭಿನಯದ ‘ದೋಹರಿ ಜಿಂದಗೀ’ ಮುಂಚೆಯೇ ತೀವ್ರ ಕುತೂಹಲ ಕೆರಳಿಸಿತ್ತು. ವಿಶಿಷ್ಟ ರಂಗವಿನ್ಯಾಸ, ವಿನೂತನ ನಿರೂಪಣಾ ಶೈಲಿಯಿಂದ ಹಾಗೂ ಕೆಲವು ಬೋಲ್ಡ್‌ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಿಂದ  ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿತು. ಇಂಥ ಭಿನ್ನ ರಂಗಾನುಭವ ನೀಡಿದ ರಂಗೋತ್ಸವ ಸಂಘಟನೆಗೊಂದು ಥ್ಯಾಂಕ್ಸ್‌.
 ದೇಶವಷ್ಟೇ ಏಕೆ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಭುಗಿಲೆದ್ದ ವಿಪರೀತ ದೇಶಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಬಣಿಸುತ್ತಿರುವ ವಿಪರೀತ ಧರ್ಮ ಮೋಹದಂಥ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳಿಂದ ಪ್ರಸಕ್ತ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ವಿಷಮ ಗಾಳಿಯೇ ಬೀಸುತ್ತಿದೆ. ಅಮೆರಿಕ ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಒಂದು ದಂಧೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ರಂಗಭೂಮಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಳವಳಿಗಳು ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿರುವ ತುರ್ತು ಇದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಜಿಕೆಯವರಂಥ ಸಾಮಾಜಿಕ/ರಾಜಕೀಯ ಬದ್ಧತೆಯ ರಂಗ ಚಟುವಟಿಕೆ ಮತ್ತೆ ಕಳೆಕಟ್ಟಬೇಕಿದೆ. ಮುಂದಿನ ರಂಗೋತ್ಸವ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಿಜಿಕೆ ಸ್ಮರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತಾಗಲಿ.

Pics: Thai Lokesh

ಸೋಮವಾರ, ಫೆಬ್ರವರಿ 6, 2017

ಮಹಿಳೆ, ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ನಾಡ ಕಾಳಜಿ

ತುಂಬ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ ದುರಂತವಿದು. ನಾನಾಗ ಕಾಲೇಜು ಸೇರುವ ವಯಸ್ಸಿನ ಹುಡುಗ. ಅವತ್ತೊಂದಿನ ಸರಿ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣುಮಗಳ ನರಳಾಟ. ಅಳು. ನೋಡಿದರೆ ತುಂಬು ಗರ್ಭಿಣಿ ಹೆರಿಗೆ ನೋವಿನಿಂದ ಒದ್ದಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಗಂಭೀರವಾಗಿತ್ತು. ದವಾಖಾನೆಗೆ ಸಾಗಿಸಲು ಪರದಾಟ ನಡೆದಿತ್ತು.
 ಅಂಬ್ಯುಲೆನ್ಸ್‌! ಅಯ್ಯೋ.. ಬಿಡಿ. ಆಟೊ, ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಗಳು ಅಲ್ಲಿನ್ನೂ ಬಂದೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಆ ಸರಿಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ನಿಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಹಮಾಲರ ಎತ್ತಿನ ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಗರ್ಭಿಣಿಯನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಂಡು ನಾವೇ ಎತ್ತುಗಳಂತೆ ದರ ದರನೆ ಎಳೆದು ಆಸ್ಪತ್ರೆ ತಲುಪಿಸಿದ್ದೆವು. ಅದು ಸರ್ಕಾರಿ ದವಾಖಾನೆ! ಊರಿಗದೊಂದೇ ದೊಡ್ಡ ದವಾಖಾನೆ.
 ತಗ್ಗು, ದಿಣ್ಣೆಯ ಅದ್ವಾನ ರಸ್ತೆ, ಪವರ್ ಬೇರೆ ಕಟ್‌ ಆಗಿತ್ತು. ಮಂದ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಸಾಗಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ತಲುಪಿದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದದ್ದು ನರ್ಸ್, ಕಂಪೌಂಡರ್. ವಿಚಾರಿಸಿದರೆ ಹೆರಿಗೆ ಹಾಸಿಗೆಗಳು ಖಾಲಿ ಇಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಜವಾಬು. ಎಮರ್ಜೆನ್ಸಿಗೆ ಅಂತ ಒಂದು ಬೆಡ್‌ ಇರುತ್ತಲ್ಲ ಅದು ಖಾಲಿ ಇತ್ತು. ಆದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ‘ದೊಡ್ಡ ಬಾಯಾರ’ ಪರ್ಮಿಶನ್‌ ಬೇಕು. ದೊಡ್ಡ ಬಾಯಾರು ಅಂದರೆ ಡಾಕ್ಟರಮ್ಮ.
 ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಆವರಣದಲ್ಲೇ ಆಕೆಗೊಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ಮನೆ. ಬಾಗಿಲು ಬಡಿದರೆ ಸದ್ದೇ ಇಲ್ಲ! ಒಂದೇ ಸಮ ಜೋರಾಗಿ ಕೂಗಿದಾಗ ಗಡಸು ದನಿಯೊಂದು ಕಿಟಕಿ ಬಳಿ ಬಂದು ‘ಯಾಕೆ ದನಕ್ಕೆ ಬಡಿದಹಾಗೆ ಬಾಗಿಲು ಬಡೀತಿದೀರಿ ದೊಡ್ಡ ಬಾಯಾರು ಊರಲ್ಲಿಲ್ಲ’ ಎನ್ನುವುದು ಕೇಳಿಸಿತು. ಮತ್ತೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಜೋರು ಏಟುಗಳು ಬೀಳಲಾರಂಭಿಸಿದಾಗ, ‘ನೀವು ಮನುಷ್ಯರಾ ಪಶುಗಳಾ. ಡಾಕ್ಟರಿಗೂ ನಿದ್ದೆ, ಸುಸ್ತು ಅನ್ನೋದು ಇರತ್ತೆ. ಅವರೂ ಮನುಷ್ಯರೇ. ಹೀಗೆ ಯಾವಾಗ ಬೇಕೊ ಆಗೆಲ್ಲ ಬಂದು ತೊಂದರೆ ಕೊಡಬಾರದು’ ಎಂದಿತು ಹೆಣ್ದನಿ. ಅದು ಡಾಕ್ಟರಮ್ಮ!
  ‘ಬಾಯಾರ ನಮ್ಮ ಹುಡುಗಿ ಹೊಟ್ಲೆ ಅದಾಳರಿ. ಒಂದ ಸವನ ಭಾಳ ತ್ರಾಸ ಮಾಡ್ಕೊಳಾಕಹತ್ಯಾಳ್ರಿ. ಅದಕ್ಕ ತಗೊಂಡು ಬಂದೀವ್ರಿ. ಜರಾ ನೋಡ್ರಿ ಬಾಯಾರ ನಿಮ್ಮಕಾಲ್‌ ಮುಗಿತೀನಿ’ ಎಂದು ಗರ್ಭಿಣಿ ಮಹಿಳೆಯ ಮನೆಯವರು ಅಂಗಲಾಚಿ ಬೇಡಿಕೊಂಡರು. ‘ಅದೇನೇ ಇರಲಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಬರ್ರಿ. ಈಕೆಗಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ. ಎಲ್ಲ ಗರ್ಭಿಣಿಯರಿಗೂ ತ್ರಾಸ ಆಗ್ತದ. ಇದೆಲ್ಲ ಕಾಮನ್‌. ಏನಾಗಲ್ಲ ಮುಂಜಾನೆ ಬರ್ರಿ. ನನಗ  ದಣಿವಾಗೇದ. ನಾ ಮಲಕೋಬೇಕು, ಸುಮ್ನ ಡಿಸ್ಟರ್ಬ್‌ ಮಾಡಬೇಡಿ. ಹೋಗಿ’ ಎಂದು ಆಕಳಿಸುತ್ತ ನಡೆದೇ ಬಿಟ್ಟಳು. ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬಾಗಿಲು ಜೋರು ಬಡಿದರೂ ಪ್ರಯೋಜನವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಗರ್ಭಿಣಿ ಚೀರಾಟ, ನರಳಾಟ ಎತ್ತಿನ ಬಂಡಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದೇ ಇತ್ತು. ‘ಬಾಯಾರ ಕಾಲ್‌ ಬೀಳ್ತನ್ರಿ ಬರ್ರಿ. ಏನಾರ ಒಂದೀಟ ನೋಡ್ರಿ. ಡಾಕ್ಟರ್‌ ಬಾಯಾರ ನೀವು ದೇವರಿದ್ಹಂಗ. ಕೈಮುಗಿತೀನಿ. ಅಕೀ ತ್ರಾಸು ನೋಡಾಕ ಆಗವಲ್ದು. ಪ್ಲೀಸ್ ಬರ್ರಿ...’ ಸುಮಾರು ಹೊತ್ತಿನ ತನಕ ಹಲವರು ಹಲವು ರೀತಿ ಅಂಗಲಾಚಿದ್ದಾಯ್ತು. ಆ ಡಾಕ್ಟರಮ್ಮನ ಕನಿಷ್ಠ ಕರ್ತವ್ಯ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಜಾಗೃತವಾಗಲೇ ಇಲ್ಲ. ಒಬ್ಬ ತುಂಬು ಗರ್ಭಿಣಿಯ ನೋವಿನ ಆಕ್ರಂದನ ಲೇಡಿ ಡಾಕ್ಟರ್‌ಗೆ ತಾಕಲೇ ಇಲ್ಲ. ಅದೇ ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಮನೆಗೆ ವಾಪಸ್‌. ದಾರಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಗರ್ಭಿಣಿಯ ನರಳಾಟ, ಚೀರಾಟ, ಒದ್ದಾಟ... ಅತ್ತು, ಗೋಗರೆದು, ಒದ್ದಾಡಿ, ನರಳಾಡಿ ಸುಸ್ತಾದಂತಿದ್ದ ಆ ಗರ್ಭಿಣಿ ಮನೆಗೆ ಬಂದೊಡನೆ ಕ್ಷಣ ಹೊತ್ತು ಸುಮ್ಮನಾದಳು. ಮತ್ತೆ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಒದ್ದಾಡಿದಳು. ಏನಾಯಿತು ಎಂದು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ರಕ್ತ, ನೀರಿನಂಥ ಹಸಿ, ಹಸಿ... ಮಾಂಸದ ಮುದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡಂತಿದ್ದ ಮಗು ಹೊರ ಬರಲು ಒದ್ದಾಡಿರಬೇಕು. ಆಕೆಯ ತಾಯಿ ಮತ್ತಿತರ ಹೆಂಗಸರು ಏನೋ ಕಸರತ್ತು ಮಾಡಿ ಮಗುವನ್ನು ಹೊರತೆಗೆದರು. ಮೇಲು, ಕೆಳಗೆ ಮಾಡಿದರು. ಕಿವಿಯೂದಿದರು. ಬಾಯಿಗೆ ಬಾಯಿ ಹಾಕಿ ಊದಿದರು. ಕಿವಿ ಹಿಂಡಿದರು. ಹ್ಞೂಂ ಹ್ಞೂಂ ಮಿಸುಕಾಡಲಿಲ್ಲ...
 ಆ ಮುದ್ದಾದ ನವಜಾತ ಶಿಶುವಿನ ಕಳೆಬರವನ್ನು ಬಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡು ಫಜರ್‌ ನಮಾಜಿನ ನಂತರ ದಫನ್‌ ಮಾಡಲು ಖಬರಸ್ಥಾನಿಗೆ ಹೊರಟರು. ಖಬರಸ್ಥಾನ್‌ ನೋಡಿದ್ದು ಅದೇ ಮೊದಲು. ಬಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಿಟ್ಟ ಬೊಗಸೆ ತುಂಬುವಷ್ಟಿದ್ದ ಎಳೆಗೂಸಿನ ಕಳೆಬರ ಈಗಲೂ ನೆನಪಿದೆ. ಹೇಗೆ ದಫನ್ ಮಾಡಲಿ ... ಕೆಲವೇ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಆ ತಾಯಿ ಗರ್ಭಕೋಶ ಸಂಬಂಧಿ ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದಲೇ ಸತ್ತು ಹೋದಳು.
#
ಒಸ್ಕೊ: ನನ್ನ ತಂಗಿ ಮಗ ಆಹಿಲ್‌ ಖಾನ್ ಒಂದಿನ  (Jan 20, 2017) ರಾತ್ರಿ ಒಂದು ಗಂಟೆಗೆ ಕಿವಿ ನೋವಿನಿಂದ ತುಂಬ ಹೊತ್ತು ಒದ್ದಾಡಿದ. ಏನು ಮಾಡಿದರು ಅವನಿಗೆ ಆ ನೋವು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅವನ ತಂದೆ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಸಮಯ ರಾತ್ರಿ ಎರಡೂವರೆ ಆಗಿತ್ತು. ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿದರು. ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲೇ ಹಾಜರ್. ಹೊರಗೆ ದಟ್ಟ ಮಂಜು. ಮೈಕೊರೆವ ನಾರ್ವೆ ಚಳಿ. ಮೈನಸ್‌ ಡಿಗ್ರಿ! ಕಾರಲ್ಲಿ ನಾನೂ ಹೊರಟೆ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಹೇಗೆ ವರ್ತಿಸಬಹುದು ಎನ್ನುವ ಕುತೂಹಲ ನನ್ನೊಳಗೆ! ಅದೇ ಸಮಯಕ್ಕೆ ನನ್ನ ನಾಡಿನ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳ ಅವಸ್ಥೆ ತಟ್ಟನೆ ನೆನಪಾಯಿತು. ಕೊರೆವ ಚಳಿಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಮೈ ನಡುಗಿತು. ಆಗ ತೀವ್ರ ಕಾಡಿದ್ದು ಈ ದಿಲ್ ಫೈಲ್ ಸ್ಟೋರಿ. ಯಾರು, ಎಲ್ಲಿ, ಎತ್ತ, ಏನು, ಯಾವಾಗ,,, ಇದರಾಚೆಗೂ ಯಾವ ಡೇಟ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲೂ ವರ್ತಮಾನದ ವರದಿಯಂತೆ ನನ್ನೊಳಗಿದು ಕಾಡುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. 

ಶನಿವಾರ, ಡಿಸೆಂಬರ್ 17, 2016

ದೃಶ್ಯಮಾಧ್ಯಮಕ್ಕೊಂದು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಮಾದರಿ ‘ಪೂರ್ವೋತ್ತರ ರಂಗೋತ್ಸವ’

ರಿಯ ಸಾಹಿತ್ಯಕ ಶಬ್ದ ಸೊಕ್ಕಿನ ಸಂಭಾಷಣೆಗಳಿಂದ ಸೊರಗುತ್ತಿರುವ ಕನ್ನಡ ರಂಗಭೂಮಿ ಮುಟ್ಟಿ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ‘ಪೂರ್ವೋತ್ತರ’ ರಂಗೋತ್ಸವದ ನಾಟಕಗಳ ಪ್ರಸ್ತುತಿ ಇತ್ತು. ರಂಗಭೂಮಿ ಅದ್ಭುತ ದೃಶ್ಯ ಮಾಧ್ಯಮ. ಮಾತುಗಳಿಗಿಂತ ದೃಶ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ವಸ್ತುವಿನ ಸಂವೇದನೆಗಳನ್ನು ರಂಗದ ಮೇಲೆ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಸುವ ವಿಶಿಷ್ಠ ಕಲಾಪ್ರಕಾರ. ಬಳಸಿದ ಪರಿಕರಗಳು, ಕಲಾತ್ಮಕ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕಸಬುದಾರಿಕೆ ಏನೇ ಇರಲಿ. ನಾಟಕವೊಂದು ರಂಗಮುಖೇನ ಹೇಳಬೇಕಾದ್ದನ್ನು ದೃಶ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಹೇಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ರಂಗೋತ್ಸವ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತು. ಬರಿಯ ಸಂಭಾಷಣೆಗಳು, ಅದದೇ ರಂಗ ಸಂಗೀತದ ಸೋಗಲಾಡಿತನಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಕೇಳಿ ಬೇಸತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ದೃಶ್ಯದ ಅನನ್ಯ ಸ್ಪರ್ಶಾನುಭವ ನೀಡಿತು.



 ‘ಲೈಫ್‌ ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್‌’
ರಚನೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶನ: ಅಸೀಮ ಕುಮಾರ್‌ ನಾಥ್‌
ತಂಡ: ಸರ್ಸಾ. ಅಸ್ಸಾಂ
ಭಾಷೆ: ಅಸ್ಸಾಮಿ
ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ತುಂಬ ಸೆಳೆದ ನಾಟಕ ‘ಲೈಫ್‌ ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್‌’. ಮನುಷ್ಯನ ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಸ್ಮಶಾನ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದ ಚಿತ್ರಣ ಇಡೀ ನಾಟಕದ ಜೀವಾಳ. ಪ್ರೀತಿ, ಪ್ರೇಮ, ಕಾಮ ಮತ್ತಿತರ ಅಭಿಲಾಷೆಗಳಿಂದ ಒಳಗೇ ನಡೆಯುವ ಅಂತಃಯುದ್ಧದ ಚಿತ್ರಣ ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟ ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ಹೊಸ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಿದ್ದವು. ಭಿನ್ನ ಲೈಟಿಂಗ್‌ವಿನ್ಯಾಸ, ಪರಿಕರಗಳ ಜತೆ ವಾಸ್ತವಿಕತೆಯನ್ನು ಅದೆಷ್ಟು ಸಾಧ್ಯವೊ ಅಷ್ಟು ಸಾಕಾರಗೊಳಿಸಿ ನಾಟಕ ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟ ಬಗೆ ನಿಬ್ಬೆರಗುಗೊಳಿಸುವಂತಿತ್ತು. ನನ್ನ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಮೊದಲ ಇಂಥ ವಿಶೇಷ ಅನುಭವ.
ಜಿಬಿನ್‌, ಕೌಶಿಕ್‌, ಐಶ್ವರ್ಯ ಮತ್ತು ಅನಾಮಿಕ ಎನ್ನುವ ಗೆಳೆಯರ ನಡುವಿನ ಅಂತಃಸಂಬಂಧ, ಅಂತಃಬದುಕಿನ ಸುತ್ತ ಈ ನಾಟಕ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಜಿಬಿನ್‌ ಸಹಜತೆಗೆ ತುಡಿಯುತ್ತ ಇರುವಂತೆಯೇ ಅವನ ಸುತ್ತಲಿನದ್ದೆಲ್ಲವೂ ಸಂಕೀರ್ಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಅವನೊಳಗಿನ ಹಿಂಸೆಯೆಲ್ಲ ರಂಗದ ಮೇಲೆ ಅನಾವರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಸುತ್ತಲಿನ ಎಲ್ಲ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ತಾನೇ ಇರುವ ಮತ್ತು ತನ್ನದೇ ಎಲ್ಲವೂ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರೇಕ್ಷಕನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಸಮಾಜ ಬದುಕಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳೇ ಸಂಕೀರ್ಣ. ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಸಂಘರ್ಷಗಳು, ಫಿಲಾಸಫಿ ಎಲ್ಲವೂ ಮನುಷ್ಯ ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಬದುಕುತ್ತಿರುವುದು ಅವನೇ. ಎಲ್ಲದರೊಳಕ್ಕೆ ಮನುಷ್ಯನೇ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡುವಂಥದು. ತನ್ನದೇ ಸೃಷ್ಟಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂವಾದ ಅಥವಾ ಅನುಸಂಧಾನ ನಡೆಸುವಂಥದು. ಅದು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೇ ಹೋದರೆ ಮನುಷ್ಯ ಅಸಾಧ್ಯ ಒಳಸುಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಒಳಸಂಕಟಗಳಿಗೆ ಬಲಿಯಾಗಿ ನರಳುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಸಮಕಾಲೀನ ಸಮಾಜದ ಪ್ರತಿ ಮನುಷ್ಯನ ಚಿತ್ತಭಿತ್ತಿ.
ಬದುಕಿನ ರಹಸ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ನಿಸರ್ಗದ ರಹಸ್ಯಗಳು ಬೇರೇನಲ್ಲ. ಅವು ಅಂತಃಸಂಬಂಧಿ. ಅಷ್ಟು ಸುಲಭಕ್ಕೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಭೇದಿಸಲಾಗದು. ಅದೊಂದು ನಿರಂತರ ಪಯಣ. ಅಲ್ಲಿ ಕಂಡಿದ್ದು, ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದು ಅನುಭವ ಅಷ್ಟೇ. ಅದರಾಚೆಗೂ ಬದುಕಿನ ಹರವಿದೆ, ವಿಸ್ತಾರವಿದೆ. ಇನ್ನೂ ಅದೆಷ್ಟೊ ಅನುಭವಗಳಿಂದ ಮನುಷ್ಯ ದೂರವೇ ಇದ್ದಾನೆ. ತನ್ನ ಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ದಕ್ಕಿದ್ದಿಷ್ಟೇ ಇರಬಹುದು. ಅಷ್ಟಕ್ಕೇ ಅವನ ನರಳಾಟ, ಒದ್ದಾಟ...
ಜಿಬಿನ್‌ ತನ್ನ ಸುತ್ತಲಿನ ಕೌಶಿಕ್‌, ಐಶ್ವರ್ಯ ಮತ್ತು ಅನಾಮಿಕ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಆತ್ಮದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ನೋಡುತ್ತಿರುವವನಂತೆ ಹೊರಗೇ ನಿಂತು ಅವರ ಅಂತರಂಗವನ್ನು ಹೊಕ್ಕು ಶೋಧ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಕೌಶಿಕ್‌ ಅಪಾರ ಮಟಿರಿಯಲಿಸ್ಟಿಕ್‌ ಜಿಂದಗೀಯ ವ್ಯಾಮೋಹಿ, ಐಶ್ವರ್ಯ ಸಿರಿ ಸಂಪತ್ತಿದ್ದರೂ ಸುಂದರ ಬದುಕನ್ನು ಹೊಂದುವ ಹಂಬಲದವಳು. ಆದರೆ ಅನಾಮಿಕಾಗೆ ತನ್ನ ದೇಹದ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದುವುದರಲ್ಲೇ ಬದುಕಿನ ಆನಂದವನ್ನು ಕಾಣುವ ಆಸೆ! ಕೌಶಿಕ್‌ ಪ್ರೇಮ, ಕಾಮಗಳಿಗೆ ಐಶ್ವರ್ಯಳನ್ನು ಮತ್ತು ನಂತರದಲ್ಲಿ ಅನಾಮಿಕ ಜೊತೆ ಹೊಸ ಅನುಭವ ಹೊಂದಲು ಹವಣಿಸುವವನು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಜಿಬಿನ್‌ ಕೊಲೆಗೂ ಯೋಚಿಸುವವನು. ಇವರೆಲ್ಲರು ತಮ್ಮ ಯತ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಬದುಕಿನ ವಾಸ್ತವಗಳಿಗೆ ಜಿಬಿನ್‌ ಪ್ರೇಕ್ಷಕನಾಗುವ ಪರಿಯಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನ ಅಂತರಂಗದ ಶೋಧ ಯತ್ನವಿದೆ.
ತಾನು ಪ್ರೀತಿಸಿದ ಅಥವಾ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡ ನೆನಪುಗಳು, ಅನುಭವಗಳು ಒಳಗೇ ತಿಂದು ಹಾಕುವಷ್ಟು ಹಿಂಸೆಗಿಳಿಯುವಾಗ ಮನುಷ್ಯನೊಬ್ಬನ ಅಂತರಂಗದ ಕ್ಷೋಭೆ ಎಂಥದು ಎನ್ನುವ ಕುತೂಹಲಕ್ಕೆ ದೃಶ್ಯ ಸಾಧ್ಯತೆ ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟ ‘ಲೈಫ್‌ ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್‌’ ನಮ್ಮೊಳಗಿನ ಅರಿವಿನ ಹರವನ್ನು ಹಬ್ಬಿಸಿತು. ‘ಎನಿಥಿಂಗ್‌ ಯು ಇಮ್ಯಾಜಿನ್‌ ಈಸ್‌ ರಿಯಲ್‌’ ಎನ್ನುವ ಪಿಕಾಸೊ ಮಾತಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಂತೆ ಇಲ್ಲಿನ ದೃಶ್ಯ ರೂಪಕಗಳು ಮಾತನಾಡಿದವು. ‘ಲೈಫ್‌ ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್‌’ನ ಇಂಥ ಫಿಲಾಸಫಿಕಲ್‌ ಅಥವಾ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅನುಸಂಧಾನದ ಒಟ್ಟಾರೆ ಯತ್ನಗಳು ನಮ್ಮನ್ನು ಒಂದು ವಿಭಿನ್ನ ಅನುಭವಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದವು.

ನವೋರ್‌
ರಚನೆ: ಮನೋಜ ಕುಮಾರ್‌ ದೀರೋಜ
ನಿರ್ದೇಶನ: ಶಹಿಮಲ್ಲಾ ಹಖೀ
ತಂಡ: ತಿವಾ ಧಖ್ಖ–ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಚರ್ಚಾ ಸಮಿತಿ ಅಸ್ಸಾಂ
ಭಾಷೆ: ತಿವಾ
 ತಿವಾ ರಾಜಕುಮಾರ ನಾವೋರ್‌ ಮತ್ತು ಅತಿ ಬಡವನ ಮಗಳು ಸುಂದರಿ ಜಾಲಾಸ್ ನಡುವಣ ಪ್ರೇಮ ಪ್ರಕರಣ ಇದರ ಮೂಲ ವಸ್ತು. ಪ್ರೇಮ–ಪ್ರೀತಿಯ ದುರಂತ ಕಥನ. ವರ್ಗ ಸಂಘರ್ಷದ ಸಣ್ಣ ಕುತೂಹಲವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯವೊಂದರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮಾಜೋ–ರಾಜಕೀಯ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯ ಪ್ರೀತಿ ಬದುಕನ್ನು ಇಟ್ಟು ನೋಡುವ ಯತ್ನವಿದು. ಮನೋಜ್ಞ ಕಥನ ಶೈಲಿಯಿಂದ ಮತ್ತು ಪಾತ್ರಗಳು ಸೂಸುವ ನವಿರು ಭಾವನೆಗಳು ಮತ್ತು ಪಾತ್ರಗಳ ನಡುವಿನ ಅಂತಃಸಂಬಂಧ ತುಂಬ ನಾಜೂಕಾಗಿ ಹೆಣೆದುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಪ್ರಯೋಗ ಅತ್ಯಂತ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟಿತು. ತುಂಬ ಸಹಜ ಮತ್ತು ಸರಾಗವೆನಿಸುವ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ರಂಗವಿನ್ಯಾಸ ಕಲಾತ್ಮಕವಾಗಿತ್ತು. ದೃಶ್ಯಾಂತರಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಸುಲಭ ಎನ್ನುವಂಥ ವಿನ್ಯಾಸವದು. ಕಥೆ ಸಾಗುವ ಪರಿಸರವನ್ನು ಅದು ತುಂಬ ಸಹಜವೆಂಬಂತೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಹುಲುಮಾನವರು ಮತ್ತು ರಾಜವಂಶದ ನಡುವಿನ ವರ್ಗ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ಬ್ಯಾಕ್‌ಡ್ರಾಪ್‌ನಂತೆ ಇಡೀ ರಂಗವಿನ್ಯಾಸ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿತು. ರಂಗದ ಎಡದಲ್ಲಿ ಹುಲುಮಾನವರನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಬೆಳೆದು ನಿಂತ ಒಣ ಹುಲ್ಲು ಕಡ್ಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ರಾಜವಂಶದ ಲಾಂಛನ. ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಆಗಾಗ ತೂರಿಬರುವ ಕೆಂಪು ಬೆಳಕು ಸಂಘರ್ಷದ ಕಿಡಿಗಳನ್ನು ಸೂಸುತ್ತಿತ್ತು. ಬೆಳಕಿನ ವಿನ್ಯಾಸ ಕೂಡ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ದೃಶ್ಯ ಕಾವ್ಯವನ್ನಾಗಿಸುವಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿತೆದಂರೆ ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿ ಅನಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಪ್ರೇಮಿಗಳು ತಾವು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಂಡ ಅಥವಾ ಹೊಂದಿದ ಗುರಿ ಮುಟ್ಟಲು ಸೃಷ್ಟಸಿಕೊಂಡ ಪ್ರೇಮದೋಣಿಯ ಚಿತ್ರಣ ಅತ್ಯಂತ ರೋಮ್ಯಾಂಟಿಕ್‌. ರಾಜಕುಮಾರನ ಪ್ರೇಮ ಬದುಕನ್ನು ಒಪ್ಪದ ರಾಜ ಕಡೆಗೆ, ಆ ಬಡವಿಯನ್ನು ಮದುವೆ ಆಗುವುದೇ ಆದರೆ ಒಂದು ರಾತ್ರಿಯೊಳಗೆ ದೊಡ್ಡ ದೋಣಿ ರೂಪಿಸುವಂತೆ ಕಠಿಣ ಷರತ್ತು ವಿಧಿಸುತ್ತಾನೆ. ಈ ಸವಾಲನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ರಾಜಕುಮಾರ ರಾತ್ರಿಯಿಡಿ ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಕಾಡು ಬೆಟ್ಟಗಳ ಅಲೆದು ಕಟ್ಟಿಗೆ ಕೂಡಿಸಿ ದೋಣಿ ರೂಪಿಸಲು ಅಣಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅರ್ಧ ಕೆಲಸ ಮಗಿಯುವಷ್ಟೊತ್ತಿಗೆ ಬೆಳಕಾಗುತ್ತದೆ. ಸವಾಲು ಸಾಧಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲನಾದೆನೆಂದುಕೊಂಡ ರಾಜಕುಮಾರ ನೈತಿಕವಾಗಿ ಸೋಲೊಪ್ಪಿಕೊಂಡು ರಾಜ್ಯವನ್ನೇ ತೊರೆದು ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಇಷ್ಟು ಕಥನವನ್ನು ಮನೋಜ್ಞ ಎನ್ನುವಂತೆ ರೂಪಿಸಿದ ನಿರ್ದೇಶಕ ವರ್ಗ ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ಮನದಟ್ಟಾಗುವಂತೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರೇಮ ದುರಂತದ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಚಿತ್ರಣದಾಚೆಗೂ ವರ್ಗ ಸಂಘರ್ಷದ ಕಿಡಿ ರಾಜಕಾರಣದ ದರ್ಪವನ್ನೇ ಛೇಡಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಣಿ ಮಗನಿಗಾಗಿ ಪರಿತಪಿಸುವಲ್ಲಿ ರಾಜನ ದರ್ಪದ ಸೋಲನ್ನು ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರದ ಅಹಂಕಾರ ಸೋಲುವ ಪರಿಯನ್ನು ತುಂಬ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಕಟ್ಟಿಕೊಡುತ್ತಾರೆ.

ಮಂಗಳವಾರ, ನವೆಂಬರ್ 29, 2016

ಡಿಯರ್‌ ಜಿಂದಗೀ... ನವಿರು ಭಾವನೆಯ ಆತ್ಮಶೋಧ ಯತ್ನ

Directed byGauri Shinde

Starring

CinematographyLaxman Utekar



 ಸಂಭಾಷಣೆಗಳಿಂದ ಉಪದೇಶ ಅನಿಸಿದರೂ, ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ವಸ್ತುವನ್ನು ಮನದಟ್ಟು ಮಾಡುವ ಸೊಗಸುಗಾರಿಕೆ ಇದೆ. ಸಮಕಾಲೀನ ಯುವ ಸಮಸ್ಯೆಯೊಂದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಮತ್ತು ಅಷ್ಟೇ ನವಿರಾಗಿ ಬಿಚ್ಚಿಟ್ಟು ಪರಿಹಾರವನ್ನೂ ಸೂಚಿಸುವ ಯತ್ನವಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಇಡೀ ಚಿತ್ರ ಟಚೀ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.
 ಆಲಿಯಾ ಭಟ್‌  ಸಮಕಾಲೀನ ಹೆಣ್ಣುಗಳ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಅಭಿನಯದಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಶಾರುಕ್‌ ಖಾನ್‌ ಹೀರೋಯಿಸಂನಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಒಂದು ಪಾತ್ರವಾಗಿ ಗುಡ್‌ ಹ್ಯುಮನ್‌ ಬೀಯಿಂಗ್‌ ತರಹ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಪರಿ ಸೊಗಸಾಗಿದೆ.  ಯಾವ ಹಮ್ಮು ಬಿಮ್ಮು ಇಲ್ಲದ ಒಬ್ಬ ಮನೋವೈದ್ಯನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಆಪ್ತವೆನಿಸುವಂತೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದು ಖುಷಿ ಕೊಡುವಂಥದು.
 ಚಿತ್ರದ ಆಶಯ
ಪ್ರೀತಿ, ಪ್ರೇಮ ಸಂಬಂಧಗಳು, ಕೆರಿಯರ್‌, ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳು ಅಸಹಿಷ್ಣುತೆಯಿಂದ ನರಳಿ ಎಲ್ಲ ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಭಿನ್ನ ದಿಕ್ಕಿಗೆಳೆಯುತ್ತ ಸಮಕಾಲೀನ ಜನ ಬದುಕೇ ಸೂತ್ರವಿಲ್ಲದ ಗಾಳಿಪಟದಂತಾಗಿದೆ. ತಪ್ಪಿದ ತಾಳವನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗದು ಎನ್ನುವ ಮೌಢ್ಯವೂ ಜೊತೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇಂಥದೊಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಕೀರ್ಣ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ತಲುಪಿದ ಹೆಣ್ಣೊಂದರ ಕೇಸ್‌ ಸ್ಟಡಿಯಂಥ ವಸ್ತುವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಪರಿಹಾರಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಆಶಯ ಈ ಚಿತ್ರದ್ದು.
 ಮಾಡಿದ ತಪ್ಪುಗಳಿಗೆ ಸದಾ ಪರಿತಪಿಸಿ ಬದುಕನ್ನೇ ನರಕವಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಪಾಯದ ಬದಲು ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಆಪ್ತ ಸಲಹೆಯಿಂದ ಮತ್ತೆ ಸಹಜ ಹೊನಲಿಗೆ ಬರುವ ಉಪಾಯ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದು ಜೀವಪರ. ಇದೂ ಒಂದು ಮಾನವೀಯ ಸಾಧ್ಯತೆ ಆಗಬಹುದಲ್ಲ! .. ಚಿತ್ರ ತನ್ನ ಒಡಲಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಜೀವಜಲವನ್ನೇ ಹೊಂದಿದೆ. ಚಿತ್ರ ಸಕಾಲಿಕ ಕೂಡ.
ಚಿತ್ರದ ಹರವು
  ಒಳಗಿನಿಂದಲೇ ಕಾಡುವ ತಿರಸ್ಕಾರದ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ಅಟಿಟ್ಯೂಡ್‌ ಮೂಲಕ ಅವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ  ಕೆಲ ಯುವತಿಯರಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ವತಃ ಹೆತ್ತೊಡಲು ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲ ಪೋಷಣೆ ಇದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಕಹಿ ಸತ್ಯ ಇಂದು ಎಲ್ಲರ ಮನೆ ಮನೆ ಕತೆಯೇ. ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆರುವ ಬಾಡಿಗೆ ತಾಯಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವೆನಿಸದ ಇಂದಿನ ಬಹುತೇಕ ತಾಯಂದಿರು, ಪೌರುಷಕ್ಕೊಂದು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಮಗುವಿಗೆ ತಂದೆ ಆದೆ ಎನ್ನುವ ಅಹಂಕಾರಿ ಅಪ್ಪಂದಿರು ಮಕ್ಕಳ ಬಾಲ್ಯದ ನವಿರು ಭಾವನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಎಳೆ ಹೃದಯಗಳ ಮೇಲೆ ದೊಡ್ಡ ಬರೆ ಎಳೆದು ಬಿಡುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರೀತಿ ವಂಚಿತ ಮಕ್ಕಳು ಅದರಲ್ಲೂ ಹೆಣ್ಣು ಅನ್ನುವ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯಕ್ಕೊಳಗಾದ ಮಕ್ಕಳು ಬದುಕಿಡೀ ಒಂದು ವಿಚಿತ್ರ ಮಾನಸಿಕ  ಹಿಂಸೆಯಿಂದ ನರಳುವ  ಸ್ಥಿತಿಗೆ ತಲುಪುತ್ತಾರೆ. ಅಮ್ಮ, ಅಪ್ಪ ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳ ಬಾಲ್ಯದ ಮಧುರ ಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಅವಿಸ್ಮರಣೀಯಗೊಳಿಸುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಯತ್ನವನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ನಿತ್ಯದ ಕೆಲಸ, ಕೆರಿಯರ್ ಪರಪಂಚದಲ್ಲೇ ಮುಳುಗಿ ಮಕ್ಕಳ ಜತೆಗಿನ ಮಧುರ ಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಸ್ವತಃ ವಂಚಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಆಪ್ತ ಭಾವವನ್ನು ಹೆತ್ತವರಿಂದ ಸವಿಯದ ಮಕ್ಕಳು ಅಜ್ಜ, ಅಜ್ಜಿಯರಿಂದ ಸಾಂತ್ವನದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹರೆಯಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟ ಮರುಕ್ಷಣವೇ ‘ಗಂಡಸು’ ಎನ್ನುವವನೊಬ್ಬ (ಸಿದ್ದು ಪಾತ್ರ) ಹೆಗಲಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅವಳು ಬದುಕಿನ ಹಸಿ ಹಗಲಿಗೆ ಕತ್ತಲನ್ನೇ ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಒಂದು ಮರೆಯಲು ಇನ್ನೊಂದು (ರಘು) ಹೆಗಲು, ಮತ್ತೊಂದು (ಸಂಗೀತಗಾರ) ... ಮುಂದಿನದೆಲ್ಲ ಬರಿಯ ಕರಾಳ ನೆನಪುಗಳ ಕರಿ ನೆರಳಷ್ಟೇ.

 ಕೈರಾ (ಆಲಿಯಾ ಭಟ್‌) ಎನ್ನುವ ಪಾತ್ರವೊಂದರ ಇಂಥ ಚಿತ್ರಣ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಎನಿಸುವಂತೆ ಇದೆ. ಕ್ರಮೇಣ ಈ ಪಾತ್ರ ಸೂಸುವ  ಭಾವನೆ ಸಾಂದ್ರಗೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಸಾಗಿದಂತೆಲ್ಲ ಕುಟುಂಬದ  ಮತ್ತು ಒಟ್ಟು ಸಮಾಜದ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥ ಮನೋಭಾವನೆಯ ಬಿಕ್ಕಳಿಕೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕೇಳಿಸತೊಡಗುತ್ತದೆ. ಅದರೊಳಗೆ ನಮ್ಮದೂ ಪಾಲಿದೆಯಾ? ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕಾಡತೊಡಗುತ್ತದೆ.
 ಇಂಟರ್ವಲ್‌ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಡಾ. ಜಹಂಗೀರ್‌ ಖಾನ್‌ (ಶಾರುಕ್‌ ಖಾನ್‌) ಎನ್ನುವ ಮನೋವೈದ್ಯನ ಪಾತ್ರ ಎಂಟ್ರಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಕೈರಾ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಪರಿಹಾರದ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳು ಬಿಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳಲಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸಮಾಜಕ್ಕಿಂತ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಮನೋವೈದ್ಯನ ಯತ್ನ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಎನಿಸುತ್ತದೆ.
ಕೈರಾ ಬದುಕಿಗೆ ಸಿದ್‌ನಿಂದ ಜಹಂಗೀರ್‌ ಖಾನ್‌ ತನಕ ಬರುವ ಗಂಡಸರಲ್ಲಿ ಅಸಹಜ ಎನಿಸುವಂಥದ್ದೇನೂ ಇಲ್ಲ. ಅವರ ಪೈಕಿ ಕೆಲವರೊಂದಿಗೆ ಕೈರಾ ಮಾಡುವ ಪ್ರೇಮ, ಕಾಮದಲ್ಲಿ ಸಹಜತೆಯೇ ಇದೆ. ಆದರೆ ಗಂಡು ಪಾತ್ರಗಳೆಲ್ಲ ಸೂಸುವ ‘ಗಂಡಸು’ ಎನ್ನುವ ಶೇಡ್‌ ಇದೆಯಲ್ಲ ಅದರಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ಇದು ಸಿಗುವ  ಅವಕಾಶಗಳ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಸುಲಭದ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಪ್ರಜ್ಞಾವಂತಿಕೆಯನ್ನು ಮೆರೆಯುವ ಮನೋಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿನ ಭಿನ್ನತೆ. ಕೈರಾ ತಾನು ನಡೆಸುವ  ಪಯಣದಲ್ಲೇ ಈ ಭಿನ್ನತೆಗಳಲ್ಲಿನ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣತೆ ಮತ್ತು ನಿರರ್ಥಕತೆಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಪರಿ ಅತ್ಯಂತ ಜಾಗರೂಕವಾಗಿ ನಿರೂಪಣೆಗೊಂಡಿದೆ. ನಿರ್ದೇಶನದ ಕುರ್ಚಿಯ ಮೇಲೆ ಕೂತವರು ಸ್ವತಃ ಹೆಣ್ಣಾಗಿದ್ದರಿಂದ (ನಿ. ಗೌರಿ ಶಿಂಧೆ) ಇಂಥದೊಂದು ನವಿರು/ಜಾಗರೂಕತೆಯ ಸ್ಪರ್ಶ ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಕಾಡುವ ಪ್ರಶ್ನೆ
ಇದರಾಚೆಗೂ ಕಾಡುವ ಮತ್ತು ಕೇಳಬಹುದಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಹಲವು. ಕೈರಾ ಬಾಲ್ಯ ಅಷ್ಟೊಂದು ಕಹಿಯಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಪಾಲಕರ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಕಾರಣವಾಗುವುದನ್ನು ಒಂದು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಒಪ್ಪಬಹುದು. ಆದರೆ ಅವರು ಕುಟುಂಬ ನಿರ್ವಹಣೆಗಾಗಿ  ಪಡುವ ಪರಿಪಾಡು ಏನು ಕಮ್ಮಿನಾ? ಆದರೆ, ಪಾಲಕರ ಮೇಲೆ ಸೇಡು ತೀರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಾಗೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ವಿಪರ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಕೈರಾ ವರ್ತನೆ ಎಷ್ಟು ಸರಿ?

 ಇನ್ನು ಗಂಡಸರ ಜೊತೆ ಒಡನಾಡುವ ಕೈರಾ ನಡೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಅವಳ ವರ್ತನೆಯೇ ಅತಿರೇಕದ್ದೆನಿಸುತ್ತದೆ. ಕೈರಾ ತಾನಾಗೇ ಬಿಸಿನೆಸ್‌ ಮ್ಯಾನ್‌ ಸಿದ್‌ ಬದುಕಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾಳೆ. ಹಾಗೆಯೇ ತಾನು ಕಲಿತ ಸಿನಿಮಾಟೊಗ್ರಫೀ ಹುಚ್ಚಿಗಾಗಿ ಕೆರಿಯರ್‌ ಟೇಕ್‌ ಆಫ್‌ ಪಡೆಯಲು ರಘು ಎನ್ನುವವನ ಸಹವಾಸ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ.  ಅವನೊಂದಿಗೆ ಅನುರಕ್ತವಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಒಮ್ಮೆ ಶೂಟಿಂಗ್‌ ಮುಗಿಸಿ ಸಿದ್‌ನ ಭೇಟಿ ಮಾಡುವ ಕೈರಾ  ತಾನು ರಘು ಜೊತೆ ಹಾಸಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದನ್ನು (ನಾನು ರಘು ಜೊತೆ ಮಲಗಿದೆ) ನೇರವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ. ಸಿದ್‌ ಕಸಿವಿಸಿಗೊಳ್ಳುತ್ತಾನಷ್ಟೇ. ತಕ್ಷಣ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸದೇ ಮೌನದಲ್ಲೇ ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.  ಕೈರಾಳದು  ನಾನು ಏನ್‌ ಮಾಡಿದರೂ ಸರಿ. ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಸುಮ್ಮನಿರಬೇಕ್‌ ಎನ್ನುವ ಅಟಿಟ್ಯುಡಾ?
 ಅತ್ತ ರಘು ಜೊತೆ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ಗೆ ತಯಾರಿ ನಡೆಸುವಾಗಲೇ ಕೈರಾಗೆ ರಘು ಎಂಗೇಜ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಬಗ್ಗೆ  ( ಆತನದೂ ಒಂದು ಬ್ರೇಕಅಪ್‌  ಇತಿಹಾಸ ಇರುತ್ತದೆ) ಒಂದು  ಮಾಹಿತಿ ದಕ್ಕುತ್ತದೆ. ಅದರ ಸತ್ಯಾಸತ್ಯತೆಯನ್ನು ಪ್ರಮಾಣಿಸಿ ನೋಡುವ ಯತ್ನವನ್ನೂ ಮಾಡದ ಕೈರಾ ವಿಚಲಿತಳಾಗುತ್ತಾಳೆ.  ಖಿನ್ನತೆಗೆ ಜಾರುತ್ತಾಳೆ. ರಘು ತಪ್ಪೇನು?  ಇದಕ್ಕೂ ಮುಂಚಿನ ಸಿದ್‌ ತಪ್ಪೇನು?
 ಇದೆಲ್ಲದಕ್ಕೂ ಗಂಡಸರನ್ನೇ ದೂರುವ ಕೈರಾ ತನ್ನ ಖಿನ್ನತೆಗೊಂದು ಪರಿಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಗಂಡಸಿನ ಬಳಿಯೇ ಹೋಗುತ್ತಾಳೆ. ಆತ ಡಾ. ಜಹಂಗೀರ್‌ ಖಾನ್‌ (ಶಾರುಕ್‌) ಎನ್ನುವ ಮನೋವೈದ್ಯ. ಅವನು ನೀಡುವ ಮನೋಚಿಕಿತ್ಸೆ ಎಂಥದು? ಕುರ್ಚಿ ಬದಲಾಯಿಸುವುದು! ಲೈಫ್‌ ಈಸ್‌ ಮ್ಯುಸಿಕಲ್‌ ಚೀರ್‌ ಎನ್ನುವ ಫಿಲಾಸಫಿಯ ನೆಲೆಯಿಂದ ಒಂದಷ್ಟು ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಒಂದು ಕುರ್ಚಿ ಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಏನೆಲ್ಲ ಯೋಚಿಸುತ್ತೇವೆ. ಕಾಲು ನೆಟ್ಟಗಿದೆಯಾ, ಕೂರಲು ಆರಾಮಾಗಿದೆಯಾ, ಗಟ್ಟಿ ಮುಟ್ಟಾಗಿದೆಯಾ, ಗುಣಮಟ್ಟದ್ದಾ ವಗೈರೆ ವಗೈರೆ... ಆದರೆ ಬದುಕಿಗೊಬ್ಬ ಸಂಗಾತಿ ಬೇಕೆಂದಾಗ ಈ ಚೌಕಾಶಿ ಯಾಕೆ ಮಾಡಲ್ಲ?  ಮನುಷ್ಯ ಕೂರುವುದು ಮುಖ್ಯ. ಅದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕುರ್ಚಿ ಬೇಕು. ಕೂರುವ ಸುಖಕ್ಕಾಗಿ ಸೂಕ್ತ ಕುರ್ಚಿ ಆಯ್ಕೆ ಜಾಣ ನಡೆ ಅಲ್ಲವೇ ಎನ್ನುವರ್ಥದಲ್ಲಿ ಖಾನ್‌ ಸಲಹೆಗಳಿವೆ. ಒಬ್ಬನ ಜೊತೆಗಿನ ಸಂಬಂಧ ಸರಿ ಹೊಂದಲಿಲ್ಲ ಎಂದರೆ ಅವನ ಬಿಟ್ಟು ಮತ್ತೊಬ್ಬನಲ್ಲಿ ಆ ಕೊರತೆ ತುಂಬಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಏನು ತಪ್ಪಿದೆ ಎನ್ನುವ ಹಾಗೂ ಒಂದು ಸರಳರ್ಥವಾಗಬಹುದಲ್ಲವೇ ಇದು? ಖಾನ್‌ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಕೈರಾ ಒಂದು ‘ಹೊಸ ಕುರ್ಚಿ’ ಹುಡುಕಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಆತ ಒಬ್ಬ ಸಂಗೀತಗಾರ. ಅವನಿಗೆ ಸಂಗೀತವೇ ಎಲ್ಲಾ. ಅದು ಅವಳಿಗೆ ಬೋರು ಹೊಡೆಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಈಗೋ ಎನ್ನಬೇಕಾ ಇಲ್ಲ ಹೆಣ್ಣಿನ ಸಹಜ ತುಮುಲ ಅಂದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾ? ಇವಳಿಗಾದರೋ ಸಿನಿಮಾಟಾಗ್ರಫಿಯಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶಗಳು ಬೇಕು. ಅದರಲ್ಲಿ ಕೆರಿಯರ್‌ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅದಕ್ಕೆ ಏನೂ ಮಾಡಬಹುದು. ಅದು ಕೆರಿಯರ್‌ ಮೈಂಡ್‌ಸೆಟ್‌ ಅನಿಸುವುದಿಲ್ಲಾ. ಆದರೆ ಸಂಗೀತಗಾರನ ಸಂಗೀತ ಹುಚ್ಚು ಕೆರಿಯರ್‌ ಕಾನ್ಸಿಯಸ್‌ನೆಸ್‌ ಅಷ್ಟೇ ಆಗುತ್ತದಾ? ಕೈರಾಗೆ ತನ್ನನ್ನೇ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಗಂಡಸು ಬೇಕಿತ್ತೊ ಹೇಗೆ?  ಇದು ಸ್ವಾರ್ಥದ ಪರಮಾವಧಿ ಅನಿಸುವುದಿಲ್ಲವೇ?
 ಇಡೀ ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ತಂದೆ ತಾಯಿಯರ ನಿಷ್ಕಾಳಜಿಯೇ ದೊಡ್ಡ ತಪ್ಪು ಎಂದು ಧ್ವನಿಸಲಾಗಿದೆ.  ಕೈರಾ ಮನೋದೈಹಿಕ ಬಯಕೆಗಳಿಗೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪಂದಿಸಿದ ಗಂಡಸರದು ದೊಡ್ಡ ತಪ್ಪು. ಆದರೆ ಎಲ್ಲರನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಎಲ್ಲರಿಂದ ಸುಖ–ದುಃಖದ ಅನುಭವ ಪಡೆದು ಕಡೆಗೊಮ್ಮೆ ನಿರಾಳವಾಗುವ ಕೈರಾ ಎನ್ನುವ ಹೆಣ್ಣಿನದು ಯಾವ ತಪ್ಪೇ ಇಲ್ಲ!? ಅಥವಾ ಅಂಥ ತಪ್ಪು ತಪ್ಪೇ ಅಲ್ಲ...
ನೈತಿಕತೆ
 ಡಾ. ಖಾನ್‌ ಸ್ವತಃ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಮುಗ್ಗರಿಸಿದವ. ಡಿವೋರ್ಸಿ. ಕೈರಾ ಘಾಸಿಗೊಂಡ ಹೃದಯಿ. ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಅವರಿಬ್ಬರ ಒಡನಾಟ ಪರಸ್ಪರ ಸಾಂತ್ವನದಂತೆಯೇ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಕೈರಾ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಖಾನ್‌ಗೆ ಮನಸೋತಿರುತ್ತಾಳೆ . ಅದನ್ನು ಮನಸಾರೆ ಖುಲ್ಲಂ ಖುಲ್ಲಾ ಆಗಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿಯೂ ಬಿಡುತ್ತಾಳೆ. ಖಾನ್‌ ತನ್ನ ವೃತ್ತಿಯ ನೈತಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಮುಂದೊಡ್ಡಿ ಅದನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಒಳಗಿನಿಂದ ಆಸಕ್ತಿ ಇದ್ದಂತಿದ್ದರೂ ವೃತ್ತಿ ಘನತೆಯನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ, ಕೈರಾ ಒಳಗೊಂದು ಆಪ್ತ ಮತ್ತು ಅವಿಸ್ಮರಣೀಯವಾದ ಅನುಭೂತಿ ಇದೆ. ಖಾನ್‌ ಬಗ್ಗೆ ಒಲವು ಮೂಡಿದೆ. ಗಂಡಿನೊಳಗಿನ ನವಿರು ಭಾವನೆಗೆ ಖಾನ್‌ ಒಂದು ರೂಪಕವಾಗಿ ಅವಳ ಮನದೊಳಗೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುತ್ತಾನೆ. ಗಂಡಸಿನ ನೈತಿಕತೆಗೊಂದು ಮಾದರಿ ಹಾಗನ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಕೈರಾಗೆ ಬೇಕಾದ ಸಾಂತ್ವನ ಮತ್ತು ಪುರುಷನ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯೊಂದು ಹೀಗೆ ದಕ್ಕುತ್ತದೆ.
 ಖಾನ್‌ ತನ್ನ ಪ್ರೇಮಾಭಿಲಾಷೆಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಆ ಕ್ಷಣಕ್ಕಾದ ನಿರಾಸೆಯನ್ನು ಅವಳು ಖಾನ್‌ ಮನೆ ಬಾಗಿಲಲ್ಲೇ ಮನಸಾರೆ ಹಗುರ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಕೆರಿಯರ್‌ ಏಣಿಗಳನ್ನು ಹತ್ತುತ್ತಾಳೆ. ಜೊತೆಗೆ ಒಂದು ಖಾಯಂ ‘ಕುರ್ಚಿ’ಯನ್ನೂ ಪಡಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ವೇಚ್ಛೆಯ ನಡುವೊಂದರ ತೆಳು ಗೆರೆ ಈಗವಳಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಕಾಳಜಿ ಮತ್ತು ನಿಷ್ಕಾಳಜಿಗಳ ನಡುವೆ ಮಾನವ ಸಹಜ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳು ಮಾಡುವ ಎಡವಟ್ಟನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಆದ ತಪ್ಪಿಗೊಂದು ದಿವ್ಯ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ತಾಳಿ ಬದುಕನ್ನು ಆಪ್ತವಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸರಿ ಹಾದಿಗಿಳಿಯುವುದು ಕೂಡ ಒಂದು ನೈತಿಕತೆ. ಗೌರಿ ಶಿಂಧೆಯ ನವಿರಾದ ವಸ್ತುವಿಗೆ ಅಷ್ಟೇ ನವಿರಾದ ಕ್ಯಾಮೆರಾ ಚಾಲನೆ ಸಾಥಿಯಾಗಿದೆ. ಶಾರುಕ್‌ ಪ್ರಬುದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಆಲಿಯಾ ಉತ್ಸಾಹ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಜೀವಂತಗೊಳಿಸಿವೆ. ಸಂಗೀತ ತನ್ನ ಮಿತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಇದೆಲ್ಲವೂ ಹದವಾಗಿ ಬೆರೆತು ಒಂದು ನವಿರಾದ ಮತ್ತು ಆಪ್ತವಾದ ಬದುಕು ತೆರೆಯ ಮೇಲೆ ಮೂಡಲು ನೆರವಾಗಿವೆ. ‘ಡಿಯರ್‌ ಜಿಂದಗೀ’ ತುಝೆ ದಿಲ್‌ ಸೇ ಉಮ್ಮಾ.
 ‘ದಿ ಎಂಡ್‌’ ವಿತ್‌ ಧಿಸ್‌ ನೋಟ್:
ಸಿಂಗಲ್‌ ಸ್ಟೇಟಸ್‌ ಇರುವ ಉದ್ಯೋಗಸ್ಥ ಮತ್ತು ಕೆರಿಯರ್‌ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೆಣಗುವ ಹೆಣ್ಣುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಳಜಿ/ಸಹಾನುಭೂತಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಲೇ ಅವರಿಗೆಂದೇ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯೊಂದು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದೆ. ನನಗೇಕೋ ಅದರ ಲಾಬಿ ಮೇಲೆ ಗುಮಾನಿ.